Một người bất ngờ đau ngực hoặc ngã quỵ có thể đang gặp tình trạng cấp cứu tim mạch. Nhồi máu cơ tim và ngừng tim không phải cùng một bệnh. Tuy nhiên, nhồi máu cơ tim có thể gây rối loạn nhịp nguy hiểm và dẫn đến ngừng tim. Nhận biết sự khác biệt giúp người xung quanh xử trí kịp thời.
Nhồi Máu Cơ Tim Là Gì?
Nhồi máu cơ tim xảy ra khi dòng máu nuôi một vùng cơ tim bị giảm nghiêm trọng hoặc tắc nghẽn. Nguyên nhân thường gặp là cục máu đông hình thành trên mảng xơ vữa động mạch vành. Thiếu máu kéo dài khiến tế bào cơ tim bị tổn thương và có thể hoại tử.
Dấu hiệu thường gặp gồm đau hoặc tức ngực, khó thở, vã mồ hôi, buồn nôn và choáng váng. Cơn đau có thể lan đến cánh tay, lưng, cổ hoặc hàm. Một số người, đặc biệt người cao tuổi hoặc mắc đái tháo đường, có biểu hiện không điển hình.
Khi nghi ngờ nhồi máu cơ tim, hãy gọi 115 ngay. Không tự lái xe đến bệnh viện hoặc chờ triệu chứng tự hết. Bác sĩ sẽ đánh giá bằng điện tâm đồ, xét nghiệm troponin và các thăm dò cần thiết. Điều trị có thể gồm thuốc và can thiệp tái thông động mạch vành.
Tìm hiểu thêm: Hướng dẫn về bệnh động mạch vành >>
Ngừng Tim Là Gì?
Ngừng tim là tình trạng tim đột ngột không còn bơm máu hiệu quả đến các cơ quan. Người bệnh thường mất ý thức, không đáp ứng và không thở bình thường. Họ có thể chỉ thở ngáp cá, không phải nhịp thở bình thường.
Ngừng tim có thể do rung thất, nhịp nhanh thất hoặc nhiều nguyên nhân khác. Nhồi máu cơ tim là một nguyên nhân có thể dẫn đến ngừng tim. Ngừng tim cần hồi sinh tim phổi ngay lập tức và sử dụng máy khử rung tự động (AED) khi có sẵn.
Nhồi Máu Cơ Tim Và Ngừng Tim Khác Nhau Thế Nào?
Dù cả hai đều là tình trạng khẩn cấp, chúng có những điểm khác biệt rõ rệt:
- Bản chất:
- Nhồi máu cơ tim: Thiếu máu gây tổn thương cơ tim.
- Ngừng Tim: Tim mất khả năng bơm máu hiệu quả đột ngột.
- Triệu chứng
- Nhồi máu cơ tim: Thường đau ngực, khó thở; có thể vẫn tỉnh.
- Ngừng Tim: Đột ngột bất tỉnh, không thở bình thường.
- Điều trị:
- Nhồi máu cơ tim: Thuốc, tái thông mạch vành khi chỉ định.
- Ngừng Tim: Hồi sức cấp cứu, xử trí nhịp tim và nguyên nhân.
- Xử lý ban đầu:
- Nhồi máu cơ tim: Gọi 115, hạn chế vận động, chờ cấp cứu.
- Ngừng Tim: Gọi 115, ép tim ngay và dùng AED nếu có
Cần Làm Gì Khi Nghi Ngờ Nhồi Máu Cơ Tim Hoặc Ngừng Tim?
Khi người bệnh còn tỉnh và có dấu hiệu nhồi máu cơ tim: Gọi cấp cứu 115 ngay khi xuất hiện đau ngực nghi ngờ hoặc triệu chứng nguy hiểm. Giúp người bệnh nghỉ ngơi, tránh gắng sức và theo dõi ý thức, nhịp thở. Không tự ý dùng thuốc nếu chưa có hướng dẫn phù hợp từ nhân viên y tế.
Khi người bệnh bất tỉnh và không thở bình thường: Gọi lớn để tìm người hỗ trợ và yêu cầu gọi 115. Đặt người bệnh nằm ngửa trên mặt phẳng cứng, bắt đầu ép tim giữa ngực ngay. Ép mạnh và nhanh, khoảng 100–120 lần/phút, để lồng ngực nở lại sau mỗi lần ép. Nếu có AED, bật máy và làm theo hướng dẫn bằng giọng nói. Tiếp tục hồi sức cho đến khi nhân viên cấp cứu tiếp nhận hoặc người bệnh có dấu hiệu sống rõ ràng.
Người chưa được đào tạo có thể thực hiện ép tim liên tục theo hướng dẫn của tổng đài cấp cứu. Không mất thời gian tìm mạch nếu không được đào tạo. Không cho người bất tỉnh uống nước hoặc dùng thuốc.
Tình Hình Bệnh Tim Mạch Tại TP.HCM
Theo ghi nhận từ Bộ Y tế và Hội Tim mạch học Việt Nam, các bệnh lý tim mạch gây ra khoảng 200.000 ca tử vong mỗi năm. Con số này chiếm tới 39,5% tổng số ca tử vong toàn quốc.
Bệnh động mạch vành và đột quỵ là hai nguyên nhân hàng đầu dẫn đến tình trạng này. Hiện nay, ước tính cả nước có hơn 2 triệu người đang sống chung với bệnh động mạch vành.
Hiện có khoảng 25% người trưởng thành mắc các bệnh lý về tim mạch. Trước đây, bệnh mạch vành thường gặp ở người từ 50 đến 60 tuổi. Tuy nhiên, các bác tim mạch ghi nhận số ca nhồi máu cơ tim cấp ở lứa tuổi 30 đến 40 đang gia tăng rõ rệt.
Phòng Ngừa Và Can Thiệp Sớm
- Kiểm soát huyết áp, đường huyết và mỡ máu theo hướng dẫn của bác sĩ.
- Không hút thuốc lá và tránh tiếp xúc thường xuyên với khói thuốc.
- Ăn uống cân đối, giảm muối, hạn chế chất béo bão hòa và thực phẩm chế biến sẵn.
- Duy trì vận động phù hợp với thể trạng và bệnh lý hiện có.
- Khám định kỳ khi có yếu tố nguy cơ tim mạch hoặc triệu chứng bất thường.
- Các biện pháp trên giúp giảm nguy cơ bệnh mạch vành nhưng không loại bỏ hoàn toàn khả năng ngừng tim. Người có bệnh tim đã được chẩn đoán cần tuân thủ điều trị và lịch tái khám.
Bạn nên khám tim mạch khi có đau ngực tái diễn, khó thở khi gắng sức hoặc nhiều yếu tố nguy cơ. Bác sĩ sẽ lựa chọn xét nghiệm phù hợp và tư vấn kế hoạch theo dõi. Nếu triệu chứng xuất hiện đột ngột hoặc nghi ngờ cấp cứu, hãy gọi 115 thay vì đặt lịch khám thông thường.
Tư Vấn Bác Sĩ Chuyên Khoa Tim Mạch
Đau tim và ngừng tim là hai trường hợp cấp cứu riêng biệt. Bạn cần gọi cấp cứu ngay nếu xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ. Tầm soát bệnh mạch vành là chìa khóa để ngăn ngừa cơn đau tim.
Để đặt lịch hẹn với bác sĩ tim mạch hoặc chuyên gia tim mạch, vui lòng liên hệ với chúng tôi qua nút bên dưới.
Liên hệMọi nội dung trên trang web này chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin. Nội dung không thay thế cho tư vấn, chẩn đoán hoặc điều trị từ chuyên gia y tế và không nên được sử dụng như lời khuyên y khoa cho từng trường hợp cụ thể. Nếu bạn đang gặp tình trạng y tế khẩn cấp, hãy gọi ngay 115 hoặc đến khoa Cấp cứu gần nhất để được hỗ trợ.
365mec.vn là thành viên của Group 365Asia.


