Sa sút trí tuệ là một vấn đề sức khỏe cộng đồng nghiêm trọng tại Singapore. Cứ 10 người trên 60 tuổi thì có khoảng 1 người mắc bệnh này. Các số liệu thống kê cho thấy sự gia tăng đáng lo ngại. Dự kiến số người sống chung với sa sút trí tuệ tại Singapore sẽ đạt 152.000 người vào năm 2030.

Để hiểu sâu hơn, chúng ta sẽ thảo luận về định nghĩa, phân loại, triệu chứng và các yếu tố nguy cơ.

Sa Sút Trí Tuệ Là Gì?

Sa sút trí tuệ không phải là một bệnh đơn lẻ. Đây là thuật ngữ chung mô tả các nhóm triệu chứng suy giảm trí nhớ. Nó cũng bao gồm suy giảm khả năng lập luận và các kỹ năng tư duy khác. Sự suy giảm này đủ nghiêm trọng để cản trở các hoạt động hàng ngày. Nguyên nhân là do các tế bào não bị tổn thương. Bệnh ảnh hưởng đến mỗi người khác nhau tùy thuộc vào vùng não bị tổn thương.

Loại phổ biến nhất là bệnh Alzheimer, chiếm 60-80% các trường hợp. Ngoài ra còn có sa sút trí tuệ mạch máu sau đột quỵ. Các dạng khác bao gồm sa sút trí tuệ thể Lewy và sa sút trí tuệ thùy trán thái dương. Mỗi loại có triệu chứng riêng và tiến triển khác nhau tùy mức độ nghiêm trọng.

Các Loại Sa Sút Trí Tuệ Phổ Biến

Sa sút trí tuệ bao gồm nhiều tình trạng y tế cụ thể. Dưới đây là một số loại chính:

Bệnh Alzheimer

Xuất hiện các mảng amyloid và đám rối tau trong não. Chúng làm gián đoạn chức năng và gây chết tế bào não. Triệu chứng thường bắt đầu bằng việc mất trí nhớ nhẹ. Bệnh ảnh hưởng đến hàng triệu người trên toàn thế giới.

Sa sút trí tuệ mạch máu

Đứng thứ hai về mức độ phổ biến sau Alzheimer. Bệnh xảy ra do tắc nghẽn hoặc tổn thương mạch máu não. Các triệu chứng phụ thuộc vào vùng não bị ảnh hưởng. Nó thường xảy ra cùng lúc với bệnh Alzheimer.

Sa sút trí tuệ thể Lewy (LBD)

Liên quan đến các protein bất thường gọi là thể Lewy. Chúng ảnh hưởng đến các chất hóa học trong não. Điều này dẫn đến các vấn đề về tư duy, vận động và tâm trạng. LBD thường gây ra ảo giác thị giác sớm và run tay chân.

Sa sút trí tuệ thùy trán thái dương (FTD)

Gây tổn thương thùy trán hoặc thùy thái dương. Bệnh ảnh hưởng trực tiếp đến tính cách, hành vi và ngôn ngữ. FTD thường khởi phát sớm, từ 45 đến 65 tuổi. Ban đầu, người bệnh thường thay đổi tâm tính hơn là mất trí nhớ.

Sa sút trí tuệ hỗn hợp

Người bệnh mắc cùng lúc nhiều loại sa sút trí tuệ. Ví dụ, một người có thể bị cả Alzheimer và sa sút trí tuệ mạch máu. Tình trạng này rất phổ biến ở người cao tuổi.

Sa sút trí tuệ do bệnh Parkinson

Xảy ra ở giai đoạn muộn của bệnh Parkinson. Triệu chứng tương tự như sa sút trí tuệ thể Lewy. Người bệnh gặp khó khăn khi tập trung và giải quyết vấn đề.

Các loại khác

Bao gồm bệnh Creutzfeldt-Jakob (hiếm gặp do nhiễm prion) và tràn dịch não áp lực bình thường. Ngoài ra còn có bệnh Huntington do di truyền.

Các Triệu Chứng Thường Gặp Của Sa Sút Trí Tuệ

Triệu chứng thay đổi tùy theo nguyên nhân. Tuy nhiên, có những dấu hiệu chung bao gồm:

• Mất trí nhớ: Đặc biệt là quên thông tin mới hoặc các sự kiện quan trọng.
• Khó thực hiện các công việc quen thuộc: Gặp khó khăn khi nấu ăn hoặc sử dụng thiết bị.
• Vấn đề về ngôn ngữ: Khó theo kịp cuộc trò chuyện hoặc tìm từ ngữ diễn đạt.
• Mất phương hướng thời gian và không gian: Quên ngày tháng hoặc lạc đường ở nơi quen thuộc.
• Khả năng phán đoán kém: Đưa ra các quyết định sai lầm hoặc ít chăm sóc bản thân.
• Để thất lạc đồ đạc: Để đồ vật ở những nơi bất thường và không thể tìm lại.
• Thay đổi tâm trạng và tính cách: Trở nên nghi ngờ, trầm cảm hoặc dễ lo lắng.

Nhận biết sớm các triệu chứng giúp cải thiện chất lượng cuộc sống cho người bệnh.

Nguyên Nhân Và Yếu Tố Nguy Cơ

Sa sút trí tuệ do nhiều bệnh lý và chấn thương não gây ra. Các yếu tố nguy cơ bao gồm:

• Tuổi tác: Nguy cơ tăng cao sau tuổi 65.
• Di truyền: Tiền sử gia đình đóng vai trò quan trọng, nhất là ca khởi phát sớm.
• Yếu tố tim mạch: Cao huyết áp, cholesterol cao và xơ vữa động mạch.
• Lối sống: Hút thuốc, uống rượu bia quá mức và lười vận động. Chế độ ăn không lành mạnh cũng làm tăng nguy cơ.
• Tình trạng sức khỏe khác: Tiểu đường, béo phì, trầm cảm và nhiễm trùng mãn tính.

Hiểu các yếu tố này giúp xây dựng chiến lược phòng ngừa hiệu quả.

Tư Vấn Bác Sĩ Về Sa Sút Trí Tuệ Tại Singapore

Health365 hợp tác với các nhà cung cấp dịch vụ y tế uy tín tại Singapore, Malaysia và Thái Lan. Hãy liên hệ với chúng tôi để được kết nối với bác sĩ chuyên khoa. Chúng tôi sẽ hỗ trợ bạn trong việc chẩn đoán và điều trị sa sút trí tuệ.